Handpan terimi, steelpan ailesinin bir alt kolunu oluşturan bir çalgı grubunu tanımlar. PANArt firmasının geliştirdiği Hang'e dünya çapında duyulan ilgi sayesinde son yıllarda pek çok handpan üreticisi ve markası ortaya çıktı. Hang; Trinidad steelpanının, Hint ghatamının, Tayland gonglarının ve Endonezya gamelanının fiziksel özelliklerinden esinlenmişti ve handpanın bir çalgı olarak evriminde önemli bir dönüm noktası oldu.
Bir handpanın temel yapısı, birbirine yapıştırılmış iki metal yarım kabuktan oluşur. Üst yüzeyde, ortada Ding adı verilen bir ton alanı ve onu çevreleyen en az yedi ton alanı, alt kısımda ise Gu denilen bir açıklık bulunur. Üreticiler arasındaki farklar; kullanılan malzeme türleri, üretim süreçleri, ton alanlarının şekillendirilmesi ve akort yöntemleridir.
Bugün dünya genelinde yüzlerce handpan yapımcısı, malzeme, işçilik, biçim, ses ve kalite bakımından birbirinden çok farklı çalgılar sunuyor. Bu çeşitlilik müzik topluluğu için genellikle olumlu bir gelişme olarak görülüyor.
Handpan, dinleyenleri büyüleyen eterik ve hipnotik bir ses üretir. Her çalgı majr, minr ya da armonik minr gibi belirli bir diziye akort edilir. Belirli bir dizi içinde “yanlış” nota olmadığı için güzel müzik yapmak için müzik teorisi bilmenize gerek yoktur. Bu da icracılara duyguları ve sezgileri doğrultusunda özgürce doğaçlama olanağı tanır. Pek çok kişi handpanı kişisel meditasyon, ses terapisi ya da daha geleneksel grup performansları için kullanır.
Handpan, hem biçimiyle hem sesiyle eşsiz yapısı sayesinde diğer çalgılardan ayrılır. Çalgıyı keşfetmeye başladığınızda, en temel tekniklerle bile ne kadar hoş tınılar çıkarabildiğinizi fark edeceksiniz. Katı kurallar ya da resmî yöntemlerden çok dinlemeye ve hissetmeye dayanan, sezgisel bir çalım için tasarlanmıştır. Handpanın tarihi nispeten kısa olduğu için yeni yorumlara açıktır; kişisel yaratıcılığı ve denemeyi teşvik eder. Zamanla icracılar kendi müzik dillerini geliştirebilir ve basit doğaçlamalarla güzel besteler yaratabilir.
İlk düşünmeniz gereken şeylerden biri çalgının akordu ve temel notalarıdır. Handpan en yaygın olarak re minöre akort edilir; ancak başka tonlar da mevcuttur. Tipik bir handpan, en pesi icracıya en yakın, en tizi ise genellikle en uzak konumda olacak şekilde 12 farklı nota verebilir.
Son olarak, çalarken ergonomiye dikkat etmek önemlidir; böylece zamanla tekniğinizi ve ses kalitenizi olumsuz etkileyebilecek rahatsızlık ya da sakatlıkların önüne geçersiniz.
