Türk Neyi, Zurna, Kaval ve Mey Gibi Eşsiz Türk Çalgıları
Türk kültürünün en değerli hazinelerinden biri Türk müziğidir. Bulunduğu coğrafyanın kültürel zenginliğinden beslenen Türk halk müziğinde kullanılan çalgılar, diğer ülkelerin çalgılarından ayrılır.
Türk Neyi
En bilinen Türk nefesli çalgılarından biri olan Türk neyi kamıştan yapılır. Altısı önde biri arkada olmak üzere yedi deliği vardır. Yapımında sarı boğumlu özel bir kamış kullanılır. Bu şekilde hazırlanan neyin ilk ve son boğumlarına parazvane denilen bilezikler takılır. Bu bilezikler altın, gümüş ya da pirinçten yapılır. Ses genişliği üç oktava yakındır. “Nây” sözcüğü Farsçada “kamış” anlamına gelir. “Nây” adı zamanla “ney”e dönüşmüştür. Geçmişi çok eskilere dayanan ney, Türk kültürünün dinî müziğinde de tercih edilir.
Ney çalan kişiye NEYZEN denir.
Zurna
Yüzlerce yıllık geçmişiyle zurna, Anadolu'nun en önemli nefesli çalgılarından biridir. Gür sesiyle bilinen Türk nefesli çalgıları arasında en yüksek sesli olanıdır. Zaten yüksek sesi nedeniyle çoğu zaman davulla birlikte çalınır. Düğün şenlikleri gibi önemli günlerde çalınmış, ayrıca eski Türklerin savaşlarında yer almış ve mehter takımlarında çok önemli bir konum edinmiştir.
Zurna genellikle erik, ceviz, söğüt ya da dut ağacı kullanılarak yapılır. Yedisi önde biri arkada olmak üzere toplam sekiz deliği vardır. Yüksek sesi nedeniyle çoğu zaman davulla birlikte çalınır. Zurnanın boyu 30 cm ilâ 56 cm arasında değişir. Üç bin yıllık bir geçmişi olduğu düşünülen zurna, ülkenin neredeyse her yöresinin müziğinde kullanılır.
Büyüklük ve küçüklüklerine göre üç gruba ayrılır.
1. Kaba Zurna 2. Orta Zurna 3. Cura (Zil) Zurna
Kaval
İnsanlığın ilk nefesli çalgılarından biridir. Çeşitli kaynaklarda “ağız çalgıları” arasında anılan bu çalgı, Orta Asya Türk uygarlıklarından bu yana bilinir. Dilli ve dilsiz olmak üzere iki türü vardır. Kaval sözcüğü, “içi boş” anlamına gelen “kov”dan türemiştir. Ses genişliği 2,5 oktavdır. Nefesli çalgılar grubuna girer. Yedisi ön yüzde biri arka yüzde olmak üzere sekiz perde deliği bulunur.
Mey
Üflemek için bir gövdeye takılmış kamıştan oluşur. Gövdede yedisi önde biri arkada olmak üzere sekiz delik vardır. Özellikle Türkiye'nin doğu yörelerinde kullanılan meyin farklı boyları bulunur. Genellikle gürgen, erik, ceviz vb. ağaçlardan yapılır. Sesi zayıf olduğu için çoğunlukla kapalı mekânlarda ve oda toplantılarında çalınır.
Sol Klarnet
Sol klarnet, notaları Albert perde sistemine göre yerleştirilmiş ve buna göre tasarlanmış bir klarnettir. Türkiye'de “klarnet” adıyla anılmaya başlanan bu çalgı, ülkede en yaygın kullanılan klarnet türü olması ve sesi daha iyi yansıtabilmesi sayesinde Türk müziğinin başlıca çalgıları arasına girmeyi başarmıştır. Çoğunlukla ezgi ve süsleme ağırlıklı müzikte kullanılan sol klarnet, aynı yapıyı paylaşan doğu ve Arap müziğinde de sıkça tercih edilir.
Klarnet, genellikle abanoz gibi sert ve dayanıklı ağaçtan yapılan bir nefesli çalgıdır. Sert bir kauçuk türü olan ebonitten ve metalden yapılanları da bulunur.
Kataloğumuzda Türk Neyi, Zurna, Mey, Kaval ve Sol Klarnet kategorileri altında geniş bir Türk nefesli çalgı yelpazesi bulunuyor. Bu çalgıların her birinin farklı özellikleri vardır; bu nedenle Türk müziğinde farklı roller üstlenirler. Türk neyi yumuşak bir tınıya ve huzur veren bir sese sahiptir; Mevlevi müziğiyle özdeşleşmiştir ve klasik müzikte de çalınır. Mey, karanlık bir sesi olan kısa bir obuadanır; özgün olarak Türkiye'nin kuzeydoğusunda çalınır. Çift kamışlı ve son derece parlak sesli bir nefesli çalgı olan zurna ise Güneydoğu Anadolu'daki oyun havalarında çoğunlukla Türk davulları eşliğinde çalınır. Sol klarnet de si bemol klarnetten bir küçük üçlü pes akort edilmesiyle dikkat çeker. Kaval ise çobanların çaldığı, kenarından üflenen bir flüttür.
Mağazamızdaki tüm Türk nefesli çalgıları ustaların elinden çıkma el yapımı enstrümanlardır. İstanbul'da bizi ziyaret etmekten çekinmeyin ya da web sitemiz üzerinden kataloğumuzu inceleyin. Size en uygun Türk nefesli çalgısını en iyi fiyatla burada bulacağınıza inanıyoruz.
Türk Nefesli Çalgılarının Ortak Özellikleri
Biçim, malzeme ve boyut bakımından farklılık gösteren pek çok nefesli çalgı vardır. Sesin dudaklar dışında bir şeyin titreşimiyle oluşması yaygın bir özelliktir. İlkokul ve ortaokulda çoğu kişinin çaldığı blok flütler de nefesli çalgılar ailesinin üyesidir. Nefesli çalgıları diğerlerinden ayıran bir başka özellik de deliklerini kapatarak ses perdesini değiştirmeleridir. Başlangıçta blok flütte olduğu gibi ses deliği denilen açıklık doğrudan parmakla kapatılırdı. Çalgıların gelişmesiyle birlikte, flüt ve saksofonda olduğu gibi delikleri kapatmak ve daha geniş aralıkları çalmak için “perde” kullanmak mümkün hâle geldi.
Bazı nefesli çalgılarda ses kamış yardımıyla elde edilir. Bu çalgılara kamışlı çalgılar da denir. Bunların bir bölümünde sesin karşılıklı titreşmesi için çift kamış kullanılır; bunlara çift kamışlı çalgılar denir. Tek kamışlı nefesli çalgılara ney ve mey, çift kamışlılara ise obua örnek verilebilir. Nefesli çalgılar içi boş, silindirik bir gövdeden oluşur. Ağızlıktan üflendiğinde, gövdenin içindeki hava sütununun titreşmesiyle ses elde edilir.